Zoeken
Exact matches only
Search in title
Search in content
Search in excerpt
Search in comments
Filter by Custom Post Type

Hoe werkt schuldhulpverlening?

Uitleg over hoe schuldhulpverlening in Nederland is georganiseerd.

Er zijn diverse organisaties in Nederland die persoonlijke hulp of advies verlenen bij schulden. Bijvoorbeeld een wijkteam, het maatschappelijk werk, sociaal raadslieden of schuldhulpverlening in uw gemeente. In eerste instantie zal de schuldhulpverlener proberen een oplossing te zoeken met uw schuldeisers: het zogenaamde minnelijke traject. Lukt dat niet, dan wordt de rechter gevraagd om een oplossing: het wettelijke traject (de WSNP).

1. Het minnelijk traject

Het minnelijk traject is een vrijwillige schuldregeling en bestaat uit 2 fases.

Fase 1: stabilisatiefase
De eerste fase gaat vooraf aan het werkelijke schuldregelingstraject. In deze periode dienen alle zaken op orde te worden gebracht om de kans van slagen in het minnelijke traject te vergroten. In deze fase vindt de aanmelding en intake plaats. Het doel van de aanmelding is de registratie van de hulpvraag van de klant. De aanmelding leidt tot informatie die noodzakelijk is voor de intake.
Het doel van de intake is het toetsen van de zelfredzaamheid van de klant en het vaststellen van het probleem van de klant om een plan van aanpak te ontwikkelen. Afhankelijk van de mate van zelfredzaamheid, kan er eventueel budgetbeheer of beschermingsbewind worden aangevraagd.
In deze eerste fase wordt – in de meeste gevallen – nog geen contact met de schuldeisers gezocht.

Fase 2: schuldregelingsfase
In deze fase wordt er door de schuldhulpverlener contact opgenomen met de schuldeisers en een betalingsvoorstel gedaan. Gaan alle schuldeisers akkoord met het betalingsvoorstel en voldoet u drie jaar lang aan alle voorwaarden van de regeling, dan wordt het restant van de schulden kwijtgescholden. U lost in principe nooit meer dan drie tot vijf jaar af, maar het streven is uw schulden volledig af te lossen!

Om in aanmerking te komen voor een schuldregeling, moet u voldoen aan een aantal voorwaarden:

  • U mag geen nieuwe schulden maken en moet de vaste lasten op tijd betalen.
  • U ondertekent een schuldregelingsovereenkomst.
  • U dient de maximale afloscapaciteit in te zetten voor de aflossing van de schulden.
Afloscapaciteit

De schuldhulpverlener berekent de afloscapaciteit: het bedrag dat u maandelijks kunt betalen om de schulden af te lossen. Daarvoor berekent de schuldhulpverlener eerst het 'Vrij Te Laten Bedrag' (VTLB): het bedrag dat minimaal nodig is om van te leven. Het netto-inkomen minus het VTLB geeft de afloscapaciteit. Dit bedrag wordt in deze fase gereserveerd, ook al bestaat er nog geen akkoord van de schuldeisers. De methodiek is gebaseerd op de Recofa-methode (Rechter commissaris in faillissementen). Deze methode wordt zowel in het minnelijk als in het wettelijk traject toegepast.

Akkoord van schuldeisers

Als alle schuldeisers akkoord gaan met het voorstel komt de minnelijke schuldregeling tot stand. Deze kent twee vormen: een schuldbemiddeling of een schuldsanering/saneringskrediet.

  • Bij een schuldbemiddeling wordt maandelijks alle inkomsten boven het VTLB gereserveerd. Eén keer per jaar vindt een herberekening plaats. Alle schuldeisers krijgen elk jaar een bedrag uitgekeerd. Het (in het begin) aangeboden percentage aan schuldeisers is een prognose. De uiteindelijke uitkering kan hiervan afwijken (door bijvoorbeeld verlies of juist vinden van een baan, ziekte en dergelijke).
  • Bij een schuldsanering wordt een saneringskrediet door een gemeentelijke kredietbank verstrekt. De schuldeisers krijgen ineens het bedrag uitgekeerd waar ze mee akkoord zijn gegaan en u betaalt het krediet in 36 maanden terug aan de gemeentelijke kredietbank. Het percentage dat aan de schuldeisers is aangeboden ligt vast.

Beiden worden geregistreerd bij BKR.

Niet akkoord schuldeisers

Indien de schuldeisers niet akkoord gaan met het betalingsvoorstel van de schuldhulpverlenende organisatie, kan een dwangakkoord, of een voorlopige voorziening of een moratorium worden aangevraagd of kan de schuldenaar worden doorverwezen naar het wettelijke traject, Wsnp. De schuldenaar moet - in het algemeen - eerst een minnelijk traject hebben doorlopen alvorens de Wsnp aangevraagd kan worden.

Meer weten?
  • Op de website van de NVVK (de branchevereniging voor schuldhulpverlening en sociaal bankieren) leest u meer over het minnelijke traject.
  • Informeer of uw schuldhulpverlener is aangesloten bij een branchevereniging. Dit verkleint de kans op malafide schuldhulpverleners. Voor schuldhulpverlening mag geen geld worden gevraagd!

2. WSNP: Wettelijk traject

Als het niet lukt om samen met een schuldhulpverlener tot een minnelijk akkoord te komen met de schuldeisers, dan wordt de rechter gevraagd om een oplossing: het wettelijke traject via de Wet Schuldsanering Natuurlijke Personen (WSNP).

Hoe werkt het?

De verklaring en het verzoekschrift dienen door de gemeente te worden afgegeven bij de rechtbank. Men kan niet direct zelf een verzoekschrift sturen naar de rechtbank. De schuldhulpverlener uit het minnelijke traject kan hierbij adviseren. Hij heeft een voorbeeld van het verzoekschrift en weet welke stukken mee moeten worden gestuurd. Na enkele weken ontvangt men een oproep om bij de rechtbank te verschijnen. Tijdens deze zitting vraagt de rechter om aanvullende informatie en legt hij meestal nog eens uit welke verplichtingen er zijn om tot de WSNP te worden toegelaten. De rechtbank beslist. Hierbij wordt bekeken of het minnelijke traject inderdaad niet mogelijk is. Verder probeert de rechtbank in te schatten of de schuldenaar zich aan de spelregels van de schuldsanering zal houden.
De rechter kan schuldeisers verplichten om mee te werken. Na een periode van 3 tot maximaal 5 jaar worden de overblijvende schulden kwijtgescholden.

Bewindvoerder

Als iemand is toegelaten tot de WSNP, benoemt de rechter een bewindvoerder die de wettelijke regeling uit gaat voeren. Hij of zij ziet erop toe dat de schuldenaar de regels van de WSNP nakomt. Hij onderzoekt de situatie van de schuldenaar en informeert schuldeisers en de rechter-commissaris.
De schuldenaar moet de bewindvoerder informeren over alles wat van belang kan zijn voor de schuldsanering. De eerste maanden gaat al uw post naar de bewindvoerder. Op deze manier kan hij controleren of de schuldsanering goed verloopt en of de door u verstrekte informatie klopt.

Boedelrekening

De bewindvoerder berekent een bedrag waarvan men maandelijks moet rondkomen, het vrij te laten bedrag (VTLB). Dit is in principe gelijk aan het vastgestelde bedrag in het minnelijk traject.
Alle inkomsten boven dit bedrag en eventuele vermogensbestanddelen gaan naar de boedelrekening: een speciale rekening onder beheer van de bewindvoerder. Hiervan worden de schuldeisers betaald en een bijdrage voor de bewindvoerder.

Meer weten?
  • Meer informatie over de WSNP vindt u op de website van de raad voor rechtsbijstand: wsnp.rvr.org.
  • Meer informatie over de WSNP-procedure (met filmpje) vindt u op rechtspraak.nl.